Od czego zacząć dobór materiału?

Zanim pojedziesz do tartaku, musisz określić funkcję swojej altany. Konstrukcja z otwartymi ściankami wymaga innej ochrony przed zacinającym deszczem niż zamknięty domek z oknami. Główne elementy konstrukcyjne, z których buduje się altany to krawędziaki (słupy nośne), kantówki (oczepy) oraz łaty i odeskowanie na pokrycie dachu.

Najlepsze gatunki drewna krajowego na altanę

1. Drewno sosnowe – ekonomiczny klasyk

Zalety: Łatwa dostępność, niska cena, bardzo łatwa obróbka, duża sprężystość. Sosna doskonale przyjmuje impregnaty dzięki wyższej porowatości struktury komórkowej.

Wady: Wysoka naturalna żywiczność może z czasem powodować powstawanie wycieków żywicy pod wpływem ostrego słońca. Naturalna odporność na grzyby jest znikoma.

Werdykt: To najpopularniejszy wybór. Jeśli zainwestujesz w profesjonalną impregnację (szczególnie zanurzeniową elementów nośnych), sosna będzie świetnym, tanim materiałem na szkielet konstrukcyjny Twojej altany.

2. Świerk – jasny i estetyczny

Zalety: Posiada mniej sęków niż sosna i jest dużo mniej żywiczny. Jest lżejszy, a jego jasny kolor świetnie wygląda nawet pomalowany tylko lazurą ochronną.

Wady: Bardzo niska odporność na wilgoć w stanie surowym, gorzej wchłania impregnaty powierzchniowe w porównaniu z sosną (struktura zamkniętokomórkowa).

3. Modrzew (europejski/syberyjski) – trwałość na lata

Zalety: Posiada bardzo dużą naturalną gęstość i mnóstwo naturalnych olejków i żywic, które chronią go przed gniciem. Modrzew w ogóle nie musi być malowany – z czasem sam naturalnie pokryje się srebrno-szarą patyną.

Wady: Najdroższy z krajowych iglaków. Drewno jest trudniejsze w obróbce, potrafi pękać wzdłużnie (tzw. zjawisko odłupywania) i potrafi wykręcać wkręty.

Jakie przekroje krawędziaków wybrać na konstrukcję?

Altana na działce najczęściej nie wymaga pozwolenia na budowę (do 35m2 w obrysie), jednak nie zwalnia to z zachowania zasad konstrukcyjnych:

Słupy nośne główne: minimum 100x100 mm. Jeżeli planujesz ciężki dach (np. dachówkę betonową), zalecamy przejście na 120x120 mm. Daje to również dużo lepszy, "masywny" wygląd wizualny.
Oczepy (górne belki poziome): zazwyczaj wystarcza przekrój równy słupom lub profil prostokątny np. 80x120 mm.
Miecze (zastrzały): około 80x80 mm lub 50x100 mm włożone na wrąb.

Klucz: Zabezpieczenie przed wilgocią

Nawet modrzew zgnije, jeśli wkopiesz go bezpośrednio w ziemię. Największym błędem amatorów jest zabetonowanie słupów drewnianych.

Podstawa altany musi zostać zamocowana w stalowych kotwach (stopach fundamentowych). Odstęp spodu drewnianego słupa od betonu/kostki to minimum 5 centymetrów, by wilgoć z opadów nie była podciągana w górę drewna (tzw. kapilarne wciąganie wody). Słupy, przed zamontowaniem warto nasączyć metodą zanurzeniową.

Podsumowanie

Budowa własnej altany wymaga odpowiednio przyciętej więźby i mocnych krawędziaków. Sosna to świetny stosunek ceny do jakości, pod warunkiem, że tartak potnie ją zgodnie ze sztuką (na wymiar) i zabezpieczy przemysłowo.

Jakie drewno na altanę ogrodową? Kompletny przewodnik